T LETRA
1. txutxu
1.
iz.
(
TE).
Buñuelo.
Gisasolaneko txutxuak ziran onenak. / Los mejores buñuelos eran los de Guisasola.
2. txutxu
1.
iz.
(
NA).
Huevo.
Ume berbetakua da.
Hamen txutxu!, txutxua!.
2.
iz.
(
ETNO).
Tren.
Ume berbetakua da.
txutxu-putxu
[txutxu-mutxu]
(txutxu-mutxu).
iz.
(
TE).
Murmuración,
comadreo,
cuchicheo,
chisme.
"Ahopean, isilka-misilka ingurukoek ez entzuteko moduan esaten direnak" (EEE, 147).
Alkarrekin bat eitten daben guztian, txutxu-putxuetan emoten dittue orduak. /
Horrek andra bixok txutxu-putxuka dihardue: beti dabiz txutxu-putxuetan.
Ik.
txitxi-potxu,
paraboletan.
Txutxulu
gatxiz.
(
TE).
Txutxulu (apodo).
"Sobrenombre en Eibar" (TE, 701).
Txutxulunekuak baziran Eibarren.
txutxurrutxu
interj.
(
ETNO).
Voz jugando a pillar.
Harrapatze jokuetako berbia da.
Txingorra-mingorra harrapatzeko jokua da. Lau, arboletan ipiñi eta bestia erdixan. Gero bata bestera pasatzera eta bixen bittartian katibuak harrapau. "Txutxurrutxu" esandakuan kanbixau eta katibuak harrapau. Galtzen dabenak, bera katibu.
Ik.
txingorra-mingorra,
kukurruku.
txutxurrutxuka
iz.
(
ETNO).
Juego del carro.
burdixan jolasari esaten jakon holan. JMEk Bergaran jasotakuan arabera, burdixak atzian pisu larregi daroialako behia jotiari "txutxurrutxu egin" esaten jakon.
Ik.
burdixan jolas,
kukurruku.
tzast
(zasta, ddast).
onomat.
(
ETNO).
¡zas! derrepente [onomatopeya].
Baterakuan egitten dana.
Gu harekin juaten ga eta txirrixt! txirrixt sartzen gaittu iñor sartu orduko, ddast!; beira atetik, baiña alto! bestiei eta gu barrura..